Mojtaba Khamenei: అమెరికా-ఇజ్రాయెల్ దాడుల్లో ఇరాన్ సుప్రీం లీడర్ అయతుల్లా అలీ ఖమేనీ మరణించిన నేపథ్యంలో 88 మంది సభ్యుల ‘అసెంబ్లీ ఆఫ్ ఎక్స్పర్ట్స్’ ఆయన కుమారుడు మొజ్తబా హొస్సేనీ ఖమేనీని కొత్త సుప్రీం లీడర్గా ఎన్నుకుంది.
మొజ్తబా ఎవరు?
1969లో మషద్లో జన్మించిన మొజ్తబా బాల్యం, ఆయన తండ్రి అప్పటి పాలకుడు షా మహ్మద్ రెజా పహ్లావీకి వ్యతిరేకంగా ఒక ప్రముఖ మతపరమైన నాయకుడిగా ఎదుగుతున్న సమయంలో గడిచింది. 1979 ఇస్లామిక్ విప్లవం వారి కుటుంబ తలరాతను పూర్తిగా మార్చేసి, వారిని కొత్త ప్రభుత్వ కేంద్ర బిందువుగా నిలబెట్టింది.
టెహ్రాన్కు వచ్చిన తర్వాత మొజ్తబా ప్రభుత్వంలోని అంతర్గత వ్యక్తులను సిద్ధం చేయడానికి ప్రసిద్ధి చెందిన ‘అలావి హైస్కూల్’లో చదువుకున్నారు. ఆ తర్వాత కోమ్లో మతపరమైన విద్యను అభ్యసించారు. అక్కడ ఆయన సంప్రదాయవాద మత నాయకులతో సంబంధాలు ఏర్పరచుకున్నారు. అయితే దశాబ్దాల పాటు మదర్సాలో ఉన్నప్పటికీ ఆయన ‘అయతుల్లా’ హోదాను పొందలేకపోయారు.
ఇరాన్ రాజ్యాంగం ప్రకారం.. సుప్రీం లీడర్కు ఉన్నత మతపరమైన హోదా ఉండాలి. అందువల్ల మొజ్తబా మతపరమైన స్థాయిపై సీనియర్ మత నాయకుల మధ్య చర్చలు జరుగుతున్నాయి. ఇరాన్-ఇరాక్ యుద్ధ సమయంలో మొజ్తబా ‘హబీబ్ బెటాలియన్’లో సేవలు అందించారు. ఆ సమయంలోనే ఆయన ఇరాన్ భద్రతా, నిఘా సంస్థల్లో ఉన్నత పదవులను అధిరోహించిన వ్యక్తులతో బలమైన సంబంధాలు ఏర్పరచుకున్నారు.
Also Read: ఇరాన్ యుద్ధ నౌకపై అమెరికా దాడి.. 28 మంది మృతి, 100 మందికిపైగా గల్లంతు!
ఎప్పుడూ ఏ పదవిలో లేరు
మొజ్తబా ఎప్పుడూ ఎన్నికైన లేదా అధికారిక ప్రభుత్వ పదవిని నిర్వహించలేదు. కానీ అంతర్గత వర్గాల సమాచారం ప్రకారం ఆయన సుప్రీం లీడర్ కార్యాలయంలో ‘గేట్కీపర్’ పాత్రను పోషిస్తూ వస్తున్నారు. ఇది రుహోల్లా ఖొమేనీ కోసం ఆయన కుమారుడు అహ్మద్ ఖొమేనీ పోషించిన పాత్ర వంటిదే.
ఇస్లామిక్ రివల్యూషనరీ గార్డ్ కార్ప్స్ (IRGC)తో ఉన్న బలమైన సంబంధాల వల్లే మొజ్తబాకు అధిక ప్రభావం ఉందని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. ఇరాన్ రాజకీయ, ఆర్థిక, భద్రతా విధానాల్లో IRGC నిర్ణయాత్మక పాత్ర పోషిస్తుంది. 2019లో అమెరికా మొజ్తబాపై ఆంక్షలు విధించింది. అలీ ఖమేనీ తన అధికారాలను కుమారుడికి కట్టబెట్టారని, ఆయన ఎలాంటి జవాబుదారీతనం లేకుండా అధికారిక పాత్రలను పోషిస్తున్నారని అమెరికా ఆరోపించింది.
ఆరోపణలు ఏమిటి?
సంస్కరణవాద నాయకులు, విదేశీ ప్రభుత్వాలు, ఎన్నికల్లో జోక్యం చేసుకోవడం, భద్రతా చర్యలకు మద్దతు ఇవ్వడం వంటి అంశాలపై మొజ్తబాను విమర్శిస్తుంటాయి. అయితే ఇరాన్ అధికారులు ఈ ఆరోపణలను ఎప్పుడూ ఖండిస్తూనే వచ్చారు. బ్లూమ్బెర్గ్ నివేదిక ప్రకారం.. మొజ్తబాకు భారీ పెట్టుబడి నెట్వర్క్ ఉంది. ఆయన ఖచ్చితమైన నికర విలువ తెలియదు కానీ ఆయన ప్రపంచవ్యాప్త ఆస్తుల సామ్రాజ్యాన్ని నిర్మించుకున్నారు. పాశ్చాత్య మార్కెట్లలో బిలియన్ల డాలర్లు పెట్టుబడి పెట్టారు. ఆయన ఆర్థిక ఆస్తుల్లో 138 మిలియన్ డాలర్ల కంటే ఎక్కువ విలువైన బ్రిటిష్ లగ్జరీ ప్రాపర్టీ, స్విస్ బ్యాంక్ ఖాతాలు ఉన్నాయని ఆ నివేదిక పేర్కొంది.
వారసత్వంపై చర్చ
ముఖ్యమైన విషయం ఏమిటంటే.. అలీ ఖమేనీ ముగ్గురు సీనియర్ మత నాయకులను తన సంభావ్య వారసులుగా పేర్కొన్నారు. అందులో ఆయన కుమారుడి పేరు లేదు. తండ్రి నుండి కుమారుడికి అధికారాన్ని బదిలీ చేయడం అనేది వారసత్వ పాలనను వ్యతిరేకించే ఇరాన్ ఇస్లామిక్ రిపబ్లిక్ ప్రాథమిక సిద్ధాంతానికి సవాలు విసురుతోంది.