భారతీయ విమానయాన రంగంలో ప్రయాణికుల భద్రతపై పెను ఆందోళనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. గత ఏడాది కాలంలో తనిఖీ చేసిన 754 విమానాల్లో ఏకంగా 377 విమానాలు ఏదో ఒక సాంకేతిక సమస్యతో నడుస్తున్నాయని పార్లమెంటరీ కమిటీ గుర్తించడం సంచలనం సృష్టిస్తోంది. అంటే దాదాపు 50 శాతం విమానాలు పూర్తిస్థాయి ఫిట్నెస్ లేకుండానే గగనతలంలో ప్రయాణిస్తున్నాయని ఈ గణాంకాలు స్పష్టం చేస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా దేశంలోని అగ్రశ్రేణి విమానయాన సంస్థలైన ఎయిరిండియా, ఇండిగో సంస్థలకు చెందిన విమానాల్లోనే ఈ లోపాలు అధికంగా ఉండటం గమనార్హం. లాభాల వేటలో పడి భద్రతా ప్రమాణాలను విస్మరిస్తున్నారా అనే ప్రశ్నలు ఇప్పుడు తలెత్తుతున్నాయి.
అహ్మదాబాద్ ప్రమాదం తర్వాత వెలుగులోకి వచ్చిన చేదు నిజాలు
ఈ విచారణాత్మక ఆడిట్కు 2025 జూన్లో జరిగిన అహ్మదాబాద్ విమాన ప్రమాదం ప్రధాన కారణమైంది. ఆ దుర్ఘటన తర్వాత విమానాల నిర్వహణ (Maintenance) తీరుతెన్నులపై ప్రభుత్వం ప్రత్యేక దృష్టి సారించింది. పార్లమెంటరీ కమిటీ చేపట్టిన లోతైన ఆడిట్లో విమానాల ఇంజిన్ పనితీరు, ల్యాండింగ్ గేర్ సమస్యలు, మరియు సెన్సార్ల వైఫల్యం వంటి కీలక లోపాలు బయటపడ్డాయి. విమానయాన సంస్థలు షెడ్యూల్ ప్రకారం నిర్వహించాల్సిన ‘మెయింటెనెన్స్ చెక్స్’లో నిర్లక్ష్యం వహిస్తున్నాయని, దీనివల్ల వేలమంది ప్రయాణికుల ప్రాణాలు పణంగా పెట్టబడుతున్నాయని నివేదిక తీవ్రంగా హెచ్చరించింది.
భద్రతా ప్రక్షాళనకు కమిటీ సిఫార్సులు మరియు ప్రభుత్వ బాధ్యత
ఈ తీవ్రమైన పరిస్థితిని గమనించిన పార్లమెంటరీ కమిటీ, విమానయాన రంగాన్ని తక్షణమే ప్రక్షాళన చేయాలని కేంద్ర ప్రభుత్వానికి గట్టి సిఫార్సు చేసింది. సాంకేతిక లోపాలున్న విమానాలను తనిఖీలు పూర్తయ్యే వరకు నిలిపివేయాలని (Grounding), నిబంధనలు ఉల్లంఘించే సంస్థలపై భారీ జరిమానాలు విధించాలని సూచించింది. కేవలం పైపై తనిఖీలు కాకుండా, అత్యాధునిక సాంకేతికతతో కూడిన ‘డీప్ ఆడిట్’ నిర్వహించాలని కమిటీ స్పష్టం చేసింది. ప్రయాణికుల నమ్మకాన్ని పునరుద్ధరించాలంటే, విమానయాన సంస్థలు తమ నిర్వహణ వ్యవస్థను అంతర్జాతీయ ప్రమాణాలకు అనుగుణంగా మార్చుకోవాల్సిన అవసరం ఎంతైనా ఉంది.