పెరుగుతున్న గ్యాస్ సిలిండర్ ధరలతో సతమతమవుతున్న సామాన్యులకు కేంద్ర ప్రభుత్వం ‘ప్రధానమంత్రి ఉజ్వల యోజన’ పథకం ద్వారా ఊరటనిస్తోంది. ప్రస్తుతం కమర్షియల్ మరియు డొమెస్టిక్ గ్యాస్ సిలిండర్ ధరలు సామాన్యుల బడ్జెట్ను తలకిందులు చేస్తున్నాయి. ఈ క్రమంలో కేంద్ర ప్రభుత్వం నిర్వహిస్తున్న ‘ప్రధానమంత్రి ఉజ్వల యోజన’ (PMUY) పథకం నిరుపేద కుటుంబాలకు వరంలా మారింది. 2016లో ప్రారంభమైన ఈ పథకం ద్వారా ఇప్పటికే 10 కోట్లకు పైగా కుటుంబాలు లబ్ధి పొందుతున్నాయి. ఈ స్కీమ్ కింద అర్హులైన మహిళలకు ఉచిత గ్యాస్ కనెక్షన్తో పాటు, ప్రతి సిలిండర్ రీఫిల్లింగ్పై రూ.300 ఇన్స్టంట్ సబ్సిడీని ప్రభుత్వం అందిస్తోంది. ఏడాదికి గరిష్టంగా 12 సిలిండర్ల వరకు ఈ రాయితీ వర్తిస్తుంది. దీనివల్ల గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో కట్టెల పొయ్యి వాడకం తగ్గి, మహిళల ఆరోగ్యం మెరుగుపడటమే కాకుండా ఆర్థికంగా కూడా ఊరట లభిస్తోంది.
మహిళా సాధికారత మరియు ఉపాధి అవకాశాలు
ఉజ్వల పథకం కేవలం వంట గ్యాస్ అందించడమే కాకుండా గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థలో కీలక మార్పులు తీసుకొచ్చింది. ఎల్పీజీ వినియోగం పెరగడంతో గ్రామాల్లో కొత్తగా గ్యాస్ పంపిణీ కేంద్రాలు, డెలివరీ సేవలు అందుబాటులోకి వచ్చాయి, తద్వారా స్థానిక యువతకు ఉపాధి అవకాశాలు పెరిగాయి. మరోవైపు, వంట కోసం కట్టెల సేకరణకు వెళ్లే సమయం ఆదా అవ్వడంతో మహిళలు ఇతర ఆదాయ వనరులపై దృష్టి సారించగలుగుతున్నారు. ఇది వారి సామాజిక హోదాను పెంచడమే కాకుండా, కుటుంబ నిర్ణయాల్లో మహిళల భాగస్వామ్యాన్ని పటిష్టం చేస్తోంది. స్వచ్ఛమైన ఇంధనాన్ని అందించడం ద్వారా పర్యావరణ పరిరక్షణలో కూడా ఈ పథకం కీలక పాత్ర పోషిస్తోంది.
అర్హతలు మరియు దరఖాస్తు విధానం
ఈ పథకం కింద ప్రయోజనం పొందాలనుకునే వారు కొన్ని ముఖ్యమైన అర్హతలను కలిగి ఉండాలి. దరఖాస్తుదారు తప్పనిసరిగా 18 ఏళ్లు నిండిన మహిళ అయి ఉండాలి మరియు వారి పేరు మీద ఇదివరకు ఎలాంటి ఎల్పీజీ కనెక్షన్ ఉండకూడదు. దరఖాస్తు కోసం ఆధార్ కార్డు, రేషన్ కార్డు, బ్యాంక్ పాస్ బుక్ కాపీ మరియు అడ్రస్ ప్రూఫ్ వంటి పత్రాలు అవసరమవుతాయి. ఆసక్తి గల వారు అధికారిక వెబ్సైట్ pmuy.gov.in ద్వారా ఆన్లైన్లో లేదా నేరుగా సమీపంలోని గ్యాస్ ఏజెన్సీ కార్యాలయానికి వెళ్లి ఆఫ్ లైన్లో దరఖాస్తు చేసుకోవచ్చు. ఏజెన్సీని ఎంచుకుని కేవైసీ (KYC) ప్రక్రియ పూర్తి చేసిన తర్వాత, అర్హతను బట్టి ఉచిత కనెక్షన్ మరియు సబ్సిడీ సౌకర్యం కల్పిస్తారు.