హర్మూజ్ జలసంధిలో నెలకొన్న తీవ్ర సంక్షోభం కారణంగా ఎదురవుతున్న ఇంధన సరఫరా సవాళ్లను అధిగమించేందుకు భారత ప్రభుత్వం ఒక సాహసోపేతమైన, వ్యూహాత్మక ప్రాజెక్టుకు మళ్లీ జీవం పోస్తోంది. గల్ఫ్ దేశమైన ఒమన్ నుంచి నేరుగా గుజరాత్ తీరానికి సముద్ర గర్భం ద్వారా సహజవాయువును తరలించేందుకు ఉద్దేశించిన ‘మిడిల్ ఈస్ట్-ఇండియా డీప్వాటర్ పైప్లైన్ (MEIDP)’ ప్రాజెక్టుపై కేంద్రం దృష్టి సారించింది. ఈ బృహత్తర ప్రాజెక్టు సాధ్యాసాధ్యాలపై సమగ్ర నివేదిక (DFR) సిద్ధం చేయాలని గెయిల్, ఇండియన్ ఆయిల్ కార్పొరేషన్ (IOC), ఇంజనీర్స్ ఇండియా లిమిటెడ్ (EIL) వంటి ప్రభుత్వ రంగ సంస్థలను కేంద్ర పెట్రోలియం మంత్రిత్వ శాఖ ఆదేశించినట్లు విశ్వసనీయ వర్గాలు వెల్లడించాయి.
పునరుద్ధరణకు కారణమిదే..
ఇటీవల హర్మూజ్ జలసంధిని మూసివేయడంతో ప్రపంచవ్యాప్తంగా చమురు, సహజవాయువు రవాణాకు తీవ్ర అంతరాయం ఏర్పడింది. భారత్ తన ఎల్పీజీ అవసరాల్లో 90 శాతం, ఎల్ఎన్జీలో 60 శాతం ఈ మార్గం గుండానే దిగుమతి చేసుకుంటోంది. ఈ సంక్షోభం కారణంగా ఆసియా స్పాట్ మార్కెట్లో ఎల్ఎన్జీ ధరలు రెట్టింపునకు పైగా పెరిగి, భారత ఇంధన భద్రతకు పెను సవాలు విసిరాయి. ఈ నేపథ్యంలో, భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలతో సంబంధం లేకుండా, నిరంతరాయంగా ఇంధనాన్ని పొందేందుకు శాశ్వత పరిష్కార మార్గంగా ఈ పైప్లైన్ ప్రతిపాదన మళ్లీ తెరపైకి వచ్చింది.
ప్రపంచంలోనే అత్యంత లోతైన ప్రాజెక్టు
ఈ ప్రాజెక్టు కార్యరూపం దాలిస్తే, ఇది ప్రపంచంలోనే అత్యంత సవాలుతో కూడిన, సాంకేతికంగా ఉన్నతమైన ప్రాజెక్టులలో ఒకటిగా నిలుస్తుంది.
మార్గం: ఒమన్లోని రాస్ అల్ జిఫాన్ నుంచి అరేబియా సముద్రం మీదుగా గుజరాత్లోని పోర్బందర్కు చేరుకుంటుంది.
పొడవు: సుమారు 2,000 కిలోమీటర్లు.
లోతు: సముద్రంలో గరిష్ఠంగా 3,450 మీటర్ల లోతులో పైపులను వేయాల్సి ఉంటుంది.
సామర్థ్యం: రోజుకు 31 మిలియన్ మెట్రిక్ స్టాండర్డ్ క్యూబిక్ మీటర్ల (mmscmd) సహజవాయువును రవాణా చేయగలదు.
వ్యయం: ప్రాజెక్టు అంచనా వ్యయం సుమారు రూ. 40,000 కోట్లు.
సమయం: అనుమతులు లభించాక నిర్మాణం పూర్తి కావడానికి ఐదు నుంచి ఏడేళ్ల సమయం పట్టొచ్చు.
గతంలో అధిక వ్యయం, సాంకేతిక సవాళ్ల కారణంగా ఈ ప్రాజెక్టు ముందుకు సాగలేదు. అయితే, ది “సౌత్ ఆసియా గ్యాస్ ఎంటర్ప్రైజ్ (SAGE)” అనే ప్రైవేట్ సంస్థ ఇప్పటికే దీనిపై ప్రాథమిక అధ్యయనం చేసి, ప్రయోగాత్మకంగా 3,000 మీటర్ల పైప్లైన్ వేసి సముద్రగర్భ పరిస్థితులను అంచనా వేసింది. డీప్వాటర్ పైప్లైన్ టెక్నాలజీలో వచ్చిన మార్పులతో ఇప్పుడు ఇది ఆచరణ సాధ్యమని నిపుణులు భావిస్తున్నారు.
గెయిల్ మాజీ ఛైర్మన్ అశుతోష్ కర్ణాటక్ మాట్లాడుతూ “హర్మూజ్ సంక్షోభం మనల్ని కార్యాచరణకు పురిగొల్పింది. ఎల్ఎన్జీతో పోలిస్తే పైప్లైన్ ద్వారా ధరలో స్థిరత్వం, సరఫరాలో భద్రత లభిస్తుంది” అని అభిప్రాయపడ్డారు. ఈ ప్రాజెక్టు పూర్తయితే ఒమన్, యూఏఈ, సౌదీ అరేబియా, ఖతార్ వంటి దేశాల నుంచి భారత్కు నిరంతరాయంగా గ్యాస్ సరఫరాకు మార్గం సుగమమవుతుంది. ఇది దేశ ఇంధన భద్రతను బలోపేతం చేయడంలో ఒక చారిత్రక ముందడుగు అవుతుందని కేంద్రం భావిస్తోంది.