హార్ముజ్ జలసంధి (Strait of Hormuz) దిగ్బంధంపై డొనాల్డ్ ట్రంప్ ఇచ్చిన గడువు ప్రపంచ దేశాలతో పాటు భారత్లోనూ తీవ్ర ఆందోళన రేకెత్తిస్తోంది. ప్రపంచ ఇంధన రవాణాకు అత్యంత కీలకమైన ఈ మార్గం మూతపడితే, ఆ ప్రభావం నేరుగా సామాన్యుడి జేబుపై పడే ప్రమాదం ఉంది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా సరఫరా అయ్యే ముడి చమురులో దాదాపు 20 నుండి 30 శాతం వాటా కేవలం ఈ హార్ముజ్ జలసంధి గుండానే సాగుతుంది. ఇరాన్ తీరానికి ఆనుకుని ఉండే ఈ సన్నని సముద్ర మార్గం గుండానే సౌదీ అరేబియా, యూఏఈ, కువైట్, ఇరాక్ వంటి దేశాలు తమ చమురును ఎగుమతి చేస్తాయి. ట్రంప్ తాజా ప్రకటన ప్రకారం, ఇరాన్కు టోల్ చెల్లించే నౌకలను అడ్డుకోవడం అంటే.. పరోక్షంగా ఈ మార్గాన్ని స్తంభింపజేయడమే. ఇది అంతర్జాతీయంగా చమురు ధరలు ఆకాశాన్ని తాకేలా చేయడమే కాకుండా, పశ్చిమ ఆసియాలో యుద్ధ వాతావరణానికి దారితీసే అవకాశం ఉంది.
భారత్పై ప్రభావం – ఇంధన సెగ
భారతదేశం తన చమురు అవసరాలలో సుమారు 80 శాతానికి పైగా దిగుమతులపైనే ఆధారపడుతుంది. ఇందులో సింహభాగం హార్ముజ్ జలసంధి గుండానే మన దేశానికి చేరుతుంది. ఒకవేళ నౌకల రాకపోకలు నిలిచిపోతే:
చమురు ధరల పెరుగుదల: సరఫరా తగ్గడంతో పెట్రోల్, డీజిల్ ధరలు భారీగా పెరిగే అవకాశం ఉంది.
ద్రవ్యోల్బణం: రవాణా ఖర్చులు పెరగడం వల్ల నిత్యావసర వస్తువుల ధరలు పెరిగి సామాన్యుడిపై భారం పడుతుంది.
స్టాక్ మార్కెట్: అనిశ్చిత పరిస్థితుల వల్ల రూపాయి విలువ పడిపోవడం, షేర్ మార్కెట్లు కుప్పకూలే ప్రమాదం ఉంటుంది.
గ్రీన్ సిగ్నల్ కోసం భారత్ ప్రయత్నాలు
ప్రస్తుతం నెలకొన్న గంభీర వాతావరణం మధ్య, భారత ప్రభుత్వం దౌత్యపరమైన వ్యూహాలను అమలు చేస్తోంది. అమెరికా మరియు ఇరాన్ రెండు దేశాలతోనూ భారత్కు మంచి సంబంధాలు ఉండటమే ఇందుకు ప్రధాన కారణం. మన దేశ అవసరాలను దృష్టిలో ఉంచుకుని, భారతీయ నౌకలకు ఈ దిగ్బంధం నుండి మినహాయింపు (Green Signal) లభిస్తుందని విదేశీ వ్యవహారాల శాఖ ఆశాభావం వ్యక్తం చేస్తోంది. గతంలో కూడా ఇటువంటి ఉద్రిక్తతలు చోటుచేసుకున్నప్పుడు భారత్ తన స్వయంప్రతిపత్తిని చాటుకుంది. అయితే, ట్రంప్ నిర్ణయం ఎంత కఠినంగా ఉంటుందనేది ఇప్పుడు మిలియన్ డాలర్ల ప్రశ్నగా మారింది.